We wrześniu 2026 roku w Hanowerze odbyło się posiedzenie Komisji Technicznej i Kontroli Odbioru CIBE (TRCC), które zgromadziło przedstawicieli organizacji plantatorskich z całej Europy. Spotkanie poprzedziło targi Sugar Beet Expo i Potato Europe 2026.
Autor: Rafał Strachota, Krajowy Związek Plantatorów Buraka Cukrowego
Wydarzenie było okazją do omówienia najważniejszych wyzwań stojących przed sektorem buraka cukrowego – począwszy od ochrony roślin, poprzez hodowlę nowych odmian i zwalczanie chwastów, aż po cyfryzację, rolnictwo precyzyjne oraz działania związane z adaptacją do zmian klimatu.
Tegoroczne obrady odbywały się jednak w wyjątkowo trudnym momencie dla europejskiego sektora cukrowniczego. Jak podkreślono w komunikacie prasowym opublikowanym po spotkaniu przez Międzynarodową Konfederację Plantatorów Buraka Cukrowego (CIBE), kampania 2026/27 przynosi jeden z najniższych poziomów produkcji buraka cukrowego od ponad dwóch dekad. Przyczyną są zarówno mniejsze zasiewy, jak i wyjątkowo niekorzystne warunki pogodowe, które dotknęły wiele regionów Europy.
Coraz mniej narzędzi do ochrony plantacji
Otwierając obrady, przewodniczący TRCC Krzysztof Nykiel zwrócił uwagę na systematyczne ograniczanie dostępności środków ochrony roślin. W ostatnich latach europejscy plantatorzy utracili już ponad 30 substancji czynnych wykorzystywanych w uprawie buraka cukrowego. Jednocześnie gospodarstwa muszą mierzyć się z rosnącą presją chorób, szkodników i chwastów oraz coraz częstszymi skutkami zmian klimatu.
W trakcie dyskusji podkreślano, że mimo intensywnej współpracy z instytutami badawczymi biologiczne metody ochrony roślin nie są obecnie w stanie całkowicie zastąpić wycofywanych rozwiązań chemicznych. Ich rozwój jest konieczny, ale wymaga czasu, odpowiednich nakładów na badania oraz potwierdzenia skuteczności w praktyce rolniczej.
Plantatorzy pokazali swoje możliwości
Plantatorzy wdrożyli szereg rozwiązań poprawiających zrównoważenie środowiskowe produkcji. Znacząco rozwinęły się dobre praktyki agronomiczne, optymalizacja nawożenia, integrowana ochrona roślin, systemy wspomagania decyzji oraz narzędzia cyfrowe wspierające zarządzanie gospodarstwem. Sektor buraczany jest również jednym z liderów wdrażania rozwiązań ograniczających ślad węglowy produkcji rolnej.
Jak podkreślała CIBE, osiągnięcia te powinny zostać odpowiednio dostrzeżone przez instytucje europejskie. Postęp środowiskowy wiąże się bowiem z konkretnymi kosztami ponoszonymi przez producentów, którzy równocześnie muszą funkcjonować w coraz bardziej wymagających warunkach ekonomicznych.
Hodowla buraka pozostaje europejskim sukcesem
Istotnym tematem obrad była także sytuacja na rynku nasion buraka cukrowego. Przedstawiciele organizacji plantatorskich wymieniali doświadczenia dotyczące systemów zakupu materiału siewnego oraz cech, jakich producenci oczekują od nowoczesnych odmian.
Zwracano uwagę, że postęp hodowlany ostatnich dekad pozwolił uzyskać odmiany bardziej odporne na choroby i stresy środowiskowe. Przyczynił się również do wzrostu plonów, poprawy stabilności produkcji oraz bardziej efektywnego wykorzystania środków produkcji.
Jednocześnie uczestnicy spotkania podkreślali znaczenie nowoczesnych technik hodowlanych. Dalsza konkurencyjność sektora będzie zależała od możliwości wykorzystania innowacyjnych metod hodowli oraz zapewnienia plantatorom dostępu do szerokiej gamy odmian odpowiadających lokalnym warunkom produkcji.
Rośnie znaczenie Conviso Smart
Duże zainteresowanie wzbudziła sesja poświęcona zwalczaniu chwastów. Szczególną uwagę poświęcono technologii Conviso Smart, która w ostatnich latach zdobywa coraz większe znaczenie w wielu krajach europejskich.
Jednym z prelegentów był Roman Molenda, członek Zarządu Głównego KZPBC, który przedstawił rozwój tej technologii w Polsce. Zaznaczył, że obserwowany jest systematyczny wzrost znaczenia tej technologii. Udział odmian Conviso Smart w zasiewach w Polsce wzrósł z około 20% w 2024 roku do około 25% w 2026 roku.
System przykuwa uwagę plantatorów, ponieważ umożliwia uproszczenie ochrony herbicydowej, większą elastyczność wykonywania zabiegów oraz skuteczniejsze zwalczanie chwastów na polach problemowych. Jednocześnie podczas dyskusji zwracano uwagę, że technologia nie jest pozbawiona ograniczeń. Coraz większego znaczenia nabiera zagrożenie związane z pojawianiem się odporności chwastów na inhibitory ALS. Zwrócono również uwagę na problemy ze skutecznym zwalczaniem niektórych gatunków chwastów.
Nowoczesne technologie na Sugar Beet Expo 2026
Drugiego dnia uczestnicy TRCC odwiedzili targi Sugar Beet Expo 2026 odbywające się równolegle z Potato Europe. Wydarzenie zgromadziło producentów maszyn rolniczych, firmy hodowlane, dostawców środków produkcji oraz organizacje branżowe z wielu państw europejskich.
Targi pokazały, że rozwój technologiczny może pomóc ograniczać koszty produkcji i bardziej efektywnie wykorzystywać dostępne zasoby. Jednocześnie podkreślano, że nawet najbardziej zaawansowane technologie nie zastąpią skutecznych narzędzi ochrony roślin ani stabilnych warunków prowadzenia produkcji.
Potrzebne pilne działania na poziomie UE
Jednym z najważniejszych wniosków płynących z hanowerskiego spotkania był apel europejskich plantatorów do instytucji unijnych. CIBE wskazała, że producenci potrzebują wsparcia w pokrywaniu kosztów związanych z realizacją ambitnych celów środowiskowych, finansowania badań nad alternatywnymi metodami ochrony roślin oraz inwestycji niezbędnych do dalszego rozwoju zrównoważonej produkcji.
Organizacja zwróciła także uwagę na konieczność zapewnienia równych warunków konkurencji pomiędzy producentami unijnymi a dostawcami z krajów trzecich.
Wspólne wyzwania dla całej Europy
Spotkanie w Hanowerze potwierdziło, że europejski sektor buraka cukrowego znajduje się obecnie w kluczowym momencie swojego rozwoju. Z jednej strony plantatorzy mogą pochwalić się znaczącymi osiągnięciami w zakresie wzrostu wydajności, postępu hodowlanego, wdrażania innowacji, cyfryzacji oraz ograniczania wpływu produkcji na środowisko. Z drugiej strony narastają problemy związane z wycofywaniem środków ochrony roślin, rosnącymi kosztami produkcji, zmianami klimatu oraz spadającą opłacalnością.
Jak podkreślił podczas obrad Krzysztof Nykiel, europejscy plantatorzy wykonali swoją część pracy i udowodnili gotowość do zmian. Dziś potrzebują jednak warunków, które pozwolą im nadal skutecznie produkować. Bez odpowiedniego wsparcia badań naukowych, dostępu do innowacyjnych technologii, racjonalnych regulacji i równych zasad konkurencji dalsze realizowanie stawianych przed rolnictwem wyzwań może okazać się niemożliwe.
